NỘI DUNG CHI TIẾT
BIỂN GỌI - MỘT CUỘC THI THƠ THÀNH CÔNG
6/18/2014


                                    HỒNG TRUNG
Cuộc thi thơ, nhạc về chủ đề biển đảo năm 2012 do Chi hội Nhà văn Việt Nam tại Phú Thọ phối hợp với Hội Liên hiệp VHNT Phú Thọ tổ chức đã thành công tốt đẹp.
“Biển gọi” là tên của một bài thơ của nhà thơ Kim Dũng được lấy làm tên chung cho cả tập thơ - thành tựu của một cuộc thi. Cái tên tập thơ giản dị và có sức gợi. “Biển gọi” cũng là Tổ quốc gọi.
Tổ quốc trong thơ dự thi được lồng vào hình tượng Vua Hùng, Lạc Long Quân, mẹ Âu Cơ: Con cháu Lạc Hồng đặt chân lên đảo/ Mấy trăm năm?/ Mấy ngàn năm?/ Thế hệ chúng tôi lại đặt chân lên những bàn chân “Bước chân những người giữ đảo” - Đặng Quang Vượng.
Những người lính đảo kiên cường bão giông trấn giữ/ Bóng Lạc Long Quân ấm áp đội hình/ Mẹ Âu Cơ xin mẹ cứ yên lòng (Nguyễn Đình Phúc).
Mấy ngàn năm đã bao lần bão nổi/ Đã bao lần đau thắt mẹ Âu Cơ/ Một nửa nhân dân tôi theo cha ra biển/ Mộ gió rưng rưng… như hoa cỏ khắp ba miền “Trường ca khát vọng biển” - Nguyễn Quang Thuyên.
Đây là một sáng tạo mới mẻ và độc đáo gợi lên tình cảm thiêng liêng tự hào nguồn cội dân tộc. Thơ dự thi đã sáng tạo được hình tượng sử thi đặc sắc kết tinh được phẩm chất dân tộc và tinh thần thời đại có sức biểu đạt giàu ấn tượng và đầy sức rung cảm:
Anh cùng đồng đội/ Sáu mươi tư người ngã xuống/ Xiết tay thành sáu mươi tư vòng hoa biển thanh xuân/ Nụ hôn đất liền mấy ai từng ngỏ/ Gửi trinh nguyên vào sóng biển đầu đời “Tiếng cười Văn Lang còn mãi với Gạc Ma” - Nguyễn Đình Phúc.
Máu in đậm trong sắc cờ Tổ quốc/ Bao thế hệ lấy máu mình để đòi tên đất nước/ …không mặc cả trần gian máu là lịch sử/ Vẫn quy luật tự nhiên máu sống muôn đời/ …khi các anh mang cả thân mình quyết giữ Quốc kỳ trên đảo đá Gạc Ma/ Tâm thế ngàn năm của dân tộc thêm một lần tỏa sáng “Trường ca Khát vọng biển” - Nguyễn Quang Thuyên.
Thơ dự thi vừa hừng hực chất sử thi vừa coi trọng chất triết lý:
Bài học Gạc Ma như vẫn còn nguyên/ Súng chỉ nổ về một phía/ Ôi những người lính hải quân/ Nguyện lấy thân mình làm cột mốc/ Máu các anh đã thấm vào cờ Tổ quốc/ Thấm vào đá đảo Hoàng Sa/ Mọc lên từng chùm san hô đỏ/ Bài học cha ông từ cánh chim báo bão/ Đừng tin vào những lời “dệt gấm thêu hoa”/ Cọc gỗ Bạch Đằng còn đó “Tổ quốc tôi ở phía chân trời” - Bùi Văn Phẩm.
Trái bàng vuông thơm vai người giữ đất/ Đảo mãi tròn khi lính sát bên nhau/ Vắng đảo này ta xoay mặt về đâu/ Lúc môi hở và bốn bề gió lạnh “Với Trường Sa” - Nguyễn Ngọc Sính.
Vừa sử thi vừa trữ tình: Óng ả cát vàng như lụa/ Sóng cồn tình biển chứa chan/ Cát Ông, Mai Rùa, Sư Tử/ Trùng trùng thế trận ngàn khơi/ Canh biển canh trời giữ đất/ Yên bình giấc ngủ vành nôi “Cát Bà đẹp và thơ” - Nguyễn Thị Lan Thanh.
Viết dưới cây bàng vuông là bài thơ lục bát của Xuân Thu, tác giả đã tạo cho thể thơ truyền thống này nét trẻ và xinh không hề cũ trong thời hội nhập: Kìa em những đóa hoa xinh/ Đang khe khẽ nở khoe mình dưới trăng/ Khi bung tím ánh sao băng/ Cánh hoa trắng muốt chị Hằng soi gương/ Tặng em một quả bàng vuông/ Trang thư xanh với những khuông nhạc chờ/ Bản tình ca với câu thơ/ Thương nhau giữ trọn giấc mơ vuông tròn.
Truyền thống sử thi tạo cho thơ cái khỏe, cái hùng, tinh thần thượng võ, bất khuất, nhưng đồng thời cũng gắn với cái chân: Anh lính đảo đón xuân trên đảo/ “Biển một bên” và súng một bên/ Không thể nói trong lòng không giông bão/ Và con tim không rạo rực đất liền “Vòng tay tia chớp” - Nguyễn Vĩnh.
Nơi thừa nắng, thừa gió/ Khát và thiếu đủ thứ/ Mong nhất được giao lưu/ Và tiếng cười thiếu nữ/ Những vùng biển vùng trời/ Của cha ông phải giữ/ Nhớ quê thì cứ nhớ/ Ở nhà giàn vẫn vui “Lính nhà giàn” - Nguyễn Đình Xán.
Với nhà thơ Nguyễn Hưng Hải lại có cách cảm nhận góc nhìn riêng thì thơ lục bát của anh có khi chỉ bằng những chi tiết bình thường nhưng làm bật lên những điều rất gần với chân lý. Tinh thần vượt khó của lính đảo được Nguyễn Hưng Hải thể hiện qua bài thơ lục bát “Rau muống ở Trường Sa”: Cũng xanh như thể vườn nhà/ Đọt rau muống ở Trường Sa xanh rờn/ Mấy khay đất hóa mảnh vườn/ Treo trên sóng những vui buồn tháng năm/ …Qua bao khay đất chòng chành/ Chẳng lay được rễ bám quanh tháng ngày.
Ngô Duy Quý có bài thơ Đáp lời biển gọi, nói việc đất liền gửi đá ra đảo cho các chiến sĩ, lời bài thơ giản dị nhưng cảm động: Mỗi viên một mảnh đời/ Có viên đẫm mồ hôi/ Từ bán dong vé số/ Có viên từ cửa sổ/ Người tật nguyền gửi ra/ Ơi! Hoàng Sa! Trường Sa/ Đất liền cùng hải đảo/ Xây cột cờ ụ pháo/ Giữ biển trời biên cương.
Giang Châu có cái nhìn của người lần đầu về làng biển qua bài về “Làng biển”: Về làng biển thấy cái gì cũng lạ/ Đêm sực nức nồng nàn tôm cá/ Đèn nhà nào cũng thao thức canh khuya/ Thuyền đầy cá nắng long lanh mắt lưới/ Kìa bến bãi đông vui như ngày hội.
Đất liền gắn bó với hải đảo để cho/ Nơi cột mốc đường biên/ Ríu rít sân trường bi bô tiếng trẻ/ Tiếng chuông ngân từ một ngôi chùa nhỏ/ Vang ngân như ở đất liền. “Ở Trường Sa” - Nguyễn Phúc Nghị.
Tinh thần bảo vệ biển đảo có tính liên tục từ cha ông đến thế hệ đương đại, rồi con cháu mai sau tiếp nối: Ngày mai con trai mình ra đảo/ Lại đứng cùng đồng đội của anh/ Sức dẻo dai và tinh thần quả cảm/ Trước mọi kẻ thù chẳng sợ hy sinh “Thư gửi anh ngoài đảo” - Vũ Kim Liên.
Chất liệu thơ từ hiện thực được chọn lọc phát hiện những ý nghĩa tiềm ẩn để tạo ấn tượng đối với người đọc, điều này đã được bộc lộ khá rõ qua thơ dự thi.
Cái nhìn quan tâm đến số phận con người được thể hiện tiếp nối truyền thống thơ chống Mỹ ở giai đoạn cuối đã làm đa chiều hơn sắc thái thơ và chiều sâu nhận thức của thơ.
“Biển gọi” là một thành công đáng quý của cuộc thi thơ nhạc do Chi hội Nhà văn Việt Nam tại Phú Thọ phối hợp với Hội LH VHNT Phú Thọ tổ chức. Đây là một bước tiến mới của những người làm thơ thời hiện đại cả về ý tưởng và nghệ thuật, có những tìm tòi sáng tạo mới làm nổi bật và sâu sắc biểu tượng thiêng liêng về biển đảo, về Tổ quốc. Xu hướng tự do hóa hình thức thơ tiến triển mạnh mẽ và chú trọng tăng cường chất trí tuệ, chất triết lý, là xu hướng đúng trong thời hội nhập. Thơ dự thi đã chạm tới lối viết linh hoạt, kết hợp sức tưởng tượng với cảm xúc mạnh rất hiện đại, ít thấy ở thơ trước khi có cuộc thi thơ này. Có những tác giả nhân cuộc thi này đã sáng tạo được tác phẩm hay: Sóng tan hình hài các anh trong biển biếc/ Một phút giây như chưa hề nổ súng/ Chỉ hoàng hôn, hoàng hôn cháy đỏ/ Chớp máu lên mây hư ảnh đảo Gạc Ma “Khúc tưởng niệm Gạc Ma” - Nguyễn Đình Phúc.
Khổ thơ này bộc lộ một bút pháp rất linh hoạt, biến hóa, giàu sức tưởng tượng và cảm xúc mạnh. Nguyễn Quang Thuyên ở chương 7 của trường ca khát vọng biển cũng mạnh dạn chắp cánh cho trí tưởng tượng để tạo nên sự thăng hoa cho thi phẩm. Và có thể còn kể ra được nhiều ví dụ khác nữa nhưng dung lượng của bài báo là hữu hạn. Nhìn chung thơ dự thi đã góp phần làm cho thơ thời hội nhập vẫn đứng ở vị trí mũi nhọn của nền văn hóa dân tộc.
Tập thơ “Biển gọi” - sản phẩm đáng mừng của cuộc thi thơ, nói rộng ra là sản phẩm của lòng yêu nước, yêu tự do độc lập của người Việt Nam, là phẩm cách và lòng tự tôn của mỗi người, là tâm niệm về những lời dặn dò của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Các Vua Hùng đã có công dựng nước/ Bác cháu ta phải cùng nhau giữ  lấy nước”.
Tìm hiểu tác phẩm tận gốc của nó là nguồn cảm hứng. Niềm xúc động để sáng tạo nên thơ trong cuộc thi này là cảm hứng thiêng liêng về Tổ quốc, nếu liên hệ đến phương diện đổi mới thơ thì đồng nghĩa với sự đổi mới từ gốc rễ để làm nên phương pháp sáng tác tiến bộ và hiệu quả nhất.
Phải nói cuộc thi thơ với những gì đã đạt được, chúng ta trân trọng nó. “Biển gọi” - thành công đáng quý của cuộc thi thơ, nhạc của Phú Thọ năm 2012 đã làm ấm lòng bạn đọc, giới văn nghệ sĩ trong tỉnh và nhất là ấm lòng các chiến sĩ đang canh giữ biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc thân yêu!
                    H.T
 


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.