NỘI DUNG CHI TIẾT
LẬP LẠI TRẬT TỰ VỈA HÈ ĐÔ THỊ VIỆT TRÌ TỪ GÓC NHÌN VĂN HÓA
5/22/2017


                                  Thăng Long

 

     Từ bao đời nay trong con mắt mỗi người dân các đô thị vỉa hè là nơi con trẻ chập chững những bước đi đầu đời tiếp cận với ngoại cảnh và tung tăng cắp sách đến trường, vỉa hè cũng là điểm hẹn cho đôi lứa giao duyên và người cao tuổi gặp gỡ hàn huyên chuyện nhà chuyện đời... vỉa hè có những quán trà cóc, bên gốc cây có bác thợ cắt tóc, có những người gánh hàng rong, người buôn thúng bán mẹt với đôi quang gánh trên vai, bươn bả kiếm sống hàng ngày.

Với người tiêu dùng, bao đời nay người ta vẫn chấp nhận những gánh hàng rong, những hàng nước, hàng quà, quán cắt tóc vỉa hè bởi những tiện ích và nhu cầu cuộc sống hàng ngày. Nhiều khách du lịch từ các nước tới Việt Nam cũng tỏ ra thích thú khi được đi dạo trên hè phố cùng với những gánh hàng rong và ngồi bên các quán ăn vỉa hè thưởng thức ẩm thực.

Có thể thấy, hoạt động xã hội bên cái vỉa hè mang nét riêng trong đời sống văn hoá của người Việt.

 Thế nhưng việc chiếm dụng vỉa hè cũng từ lâu trở thành vấn nạn gây cản trở giao thông và mất mỹ quan đô thị. Từ nhiều năm nay, các địa phương trong cả nước đồng loạt tổ chức các chiến dịch ra quân tiêu tốn hàng chục tỷ đồng cho các hoạt động lập lại trật tự kỷ cương đô thị, song rồi đâu lại đóng đấy. Người ta nói với nhau: Chuyện dẹp lấn chiếm vỉa hè cứ như hòn sỏi ném ao bèo tấm, khó như thể lên trời, biết rồi khổ lắm nói mãi!

Không thể mãi như vậy, chúng ta cần phải có thái độ dứt khoát lập lại trật tự đô thị bắt đầu từ cái vỉa hè.

Thực trạng vỉa hè ở Việt Trì

Cũng trong tình trạng chung của các tỉnh thành phố cả nước, do lịch sử để lại và do đặc trưng địa hình, ở Việt Trì có những con đường không có vỉa hè, còn các đường đô thị cũ, mới, các phường từ Bến Gót, Thanh Miếu, Gia Cẩm, Nông Trang, Vân Cơ... đều có tình trạng chiếm dụng vỉa hè để bán hàng ăn, để xe, rửa xe máy, ô tô...

Những mặt phố hướng tây người ta làm mái le mái vảy chống nóng đã vậy, thế nhưng không ít nhà mặt phố đã tự cho mình cái quyền trồng cây, xây bậc theo sở thích...phục vụ nhu cầu của gia đình mình lâu dài. Việc lấn chiếm đất công diễn ra từ nhiều năm thấy rõ nhất là trên trục đường Hùng Vương đoạn qua phường Nông Trang. Phần đất trên đoạn đường này dôi ra sau khi di chuyển đường điện cao thế và nắn lại đường được thành phố dự kiến làm bãi đỗ xe tĩnh. Thế nhưng tại đây, một số hộ và doanh nghiệp đã tự ý cơi nới làm công trình tư gia, làm nhà dịch vụ. Từ một số hộ lấn chiếm không được cơ quan chức năng của tỉnh và thành phố xử lý kiên quyết ngay, nên các hộ khác và doanh nghiệp đã mặc nhiên chiếm trái phép hết phần đất công. Nhìn từ đường vào có thể thấy rõ phần cơi nới lấn chiếm có nhà tới hàng chục mét vuông (chúng tôi sẽ có bài viết chi tiết về vấn đề này).

Do quy hoạch xây dựng các khu phố không bố trí các bãi đỗ xe ô tô, diện tích cấp đất cho các hộ tư gia nhỏ hẹp nên các gia đình chỉ làm được nhà ống. Từ nhu cầu sinh hoạt, các gia đình đều phải lo lối từ đường qua hè vào nhà. Nhà có ô tô thì lo lối vào ga ra để  xe. Nhà buôn bán thì lo chỗ bày cửa hàng... Không cách nào khác người ta phải đặt ống, lấp rãnh đường lấy lối lên.

Tính tư hữu ăn sâu trong tiềm thức nhiều người nên cái vỉa hè, rồi cả phần đường trước mỗi nhà, ai cũng đều cho mình cái quyền được sử dụng như là của riêng. Các nhà tư gia mặt phố kể cả ở các khu đô thị mới khi xây dựng cũng chiếm lấn ra hè làm bậc tam cấp lên nhà. Nhà có công có việc, đám cưới đám hỏi họ cứ thế mà dựng rạp chiếm hết cả lòng đường vỉa hè, cản trở giao thông. Với các nhà buôn bán thì vỉa hè được người ta chiếm ra bày hàng hoá, nơi để xe cho khách. Lý do được người  ta bao biện là hộ kinh doanh có đóng thuế nhà nước, xe của khách chẳng để ở hè thì để đâu. Ai có nói thì gia chủ chỉ một câu xin thông cảm là xong.

Tình trạng người dân tự ý chiếm dụng vỉa hè gây mất mỹ quan đô thị đã vậy, song nguyên nhân do việc thay đổi, điều chính cốt mặt đường (Chủ yếu là hạ đường thấp hơn so với khuyến cáo khi các gia đình xây dựng) đã đẩy các hộ vào thế hết sức khó khăn trong sinh hoạt và làm mất mỹ quan đô thị. Nhiều năm trước khi thi công đường Nguyễn Du (đoạn sát ngã tư Dệt) hàng loạt gia đình bỗng chốc chịu cảnh nhà ở cheo leo cách mặt đường tới hàng mét. Trong điều kiện ở nhà ống, tình trạng kỹ thuật của căn hộ không thể làm tam cấp lấn vào bên trong nhà được, chỉ có một lối đi duy nhất xuống đường. Không còn giải pháp nào, các gia đình buộc phải xây tam cấp và bắc cầu thang sắt xuống vỉa hè lấy lối đi.

Và mới đây trên đường Phù Đổng một số hộ cũng lâm vào cảnh tương tự. Ông C. chủ một căn hộ trên đường Phù Đổng (Việt Trì) cho biết: Khi xây nhà, các gia đình trên tuyến phố này được ban quản lý dự án đường khuyến cáo độ cao mặt đường nên gia đình làm phù hợp với độ cao đó. Tuy nhiên, khi con đường hoàn thành, không hiểu sao độ cao mặt đường lại thấp rất nhiều so với khuyến cáo ban đầu. Vì thế, nền nhà ông cao hơn mặt đường cả mét. Đã vậy các gia đình chưa biết sẽ xử lý ra sao khi thoát nước trong nhà giờ đây lại thấp hơn tới non nửa mét so với hệ thống thoát nước công cộng.

Chủ một gia đình bức xúc cho biết: Thay đổi cốt mặt đường là do Nhà nước đâu phải lỗi của người dân chúng tôi. Chúng tôi cũng hết sức thông cảm vì quá trình quy hoạch không thể tránh được những vấn đề bất cập phải điều chỉnh cho phù hợp. Trong tình cảnh này, gia đình chưa biết sẽ xoay xỏa ra sao!

Lập lại trật tự vỉa hè đô thị?

Trước hết thấy rằng nhà ở tư gia trên các đường phố kéo theo là nhu cầu chính đáng về sinh hoạt, từ đi lại, kinh doanh đến việc hiếu việc hỷ... Mọi hoạt động diễn ra trên vỉa hè có từ bao đời nay đã trở thành nét văn hóa đặc trưng, là một mảnh ghép tồn tại trong cấu trúc văn hóa Việt đó là “Văn hóa vỉa hè”. Vỉa hè mang tính xã hội đồng thời cũng mang lại lợi ích kinh tế, tạo nguồn thu không nhỏ cho ngân sách.

Những tồn tại trong lấn chiếm lòng đường, vỉa hè ở đô thị Việt Trì có những nguyên nhân lịch sử để lại, do đặc điểm địa hình, do công tác quy hoạch xây dựng và cả do thiếu sót trong hoạt động hướng dẫn quản lý giám sát của cơ quan chức năng.

Văn minh đô thị thì đường phải thông hè phải thoáng song vấn đề đặt ra là phải có những giải pháp phù hợp, khơi trong gạn đục, tôn trọng văn hóa truyền thống. Không để sau những cuộc ra quân lập lại trật tự vỉa hè phố xá tan hoang, ảnh hưởng tới cuộc sống sinh hoạt đi lại của người già con trẻ rồi sau một thời gian đâu lại đóng đấy!

Trao đổi với chúng tôi ông Lê Hồng Vân- Chủ tịch UBND thành phố Việt Trì cho biết: Một mặt chúng tôi tiếp tục tăng cường tuyên truyền vận động để làm thay đổi nhận thức của người dân từ đó để người dân tự giác chấp hành các quy định. Việc giải tỏa lấn chiếm đường hè được thực hiện từ các tổ dân phố khu dân cư. Những trường hợp cố tình dây dưa, không chấp hành, phường và thành phố sẽ có biện pháp cương quyết.

 Còn theo ông Lê Sỹ Hồng - Phó Chủ tịch UBND thành phố Việt Trì thì mục đích việc ra quân làm cho đường thông hè thoáng cũng là vì nâng cao chất lượng đời sống của người dân. Vì vậy thành phố chủ trương không ra quân ồn ã lập lại trật tự kỷ cương đô thị như trước đây từng làm mà chỉ đạo tiến hành hợp lý hợp tình, không để xảy ra những hành động cực đoan bỏ qua lợi ích của hàng trăm, hàng ngàn người dân sống trên các tuyến phố, những người  buôn thúng bán mẹt, người bán hàng rong.

Một thực tế chúng ta cần thấy rõ đó là việc quy hoạch đô thị của chúng ta chưa tốt, chưa tính toán phù hợp cập với nhu cầu phát triển. Không dành quỹ đất để xây dựng bãi để xe, nhà vệ sinh công cộng, công viên cây xanh tại các khu phố. Các căn hộ bên các trục đường quá nhỏ hẹp vì thế các hộ tư gia chỉ có thể xây nhà ống, nên khi phát triển các tiện nghi sinh hoạt xe máy, ô tô, không có chỗ để buộc phải chiếm dụng hè đường. 

Bởi thế lập lại trật tự hè đường cần phải có lộ trình, có tính toán tới các yếu tố cụ thể về lịch sử và văn hóa.

Trước hết cần khảo  sát thực địa, lập sơ đồ các tuyến đường, xác định các vị trí có lấn chiếm vỉa hè ở các mức độ khác nhau, xác định rõ nguyên nhân, cách giải tỏa cụ thể. Thống nhất với chủ nhà (trao đổi trực tiếp hoặc bằng văn bản) gia hạn, yêu cầu chủ nhà tự giải tỏa. Cần quan tâm giải tỏa việc cơi nới lấn chiếm vỉa hè ở các vị trí ngã ba ngã tư, nơi tầm nhìn hạn chế. Nên xem xét để hoạch định những tuyến phố đi bộ, được phép bán hàng rong. Tại các vị trí quy hoạch khu dân cư mới cần tính toán để có không gian trồng cây xanh, bãi đỗ xe, nhà vệ sinh công cộng. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nêu gương, nhân rộng điển hình cá nhân, tổ dân phố, khu dân cư làm tốt, phát huy tính tự giác của mỗi người dân trong việc lập lại trật tự kỷ cương đô thị trên các phương tiện thông tin đại chúng và các hình thức tuyên truyền khác tại khu dân cư.

Về việc lấn chiếm đất công của các hộ và doanh nghiệp bên trục đường Hùng Vương khu vực phường Nông Trang tồn tại nhiều năm, ông Lê Hồng Vân - Chủ tịch UBND thành phố Việt Trì khẳng định: Tỉnh và thành phố không hợp thức phần đất các hộ lấn chiếm. Kiên quyết yêu cầu các hộ tự tháo dỡ công trình xây dựng trái phép sớm trả lại đất công cho Nhà nước.

Chúng tôi tin tưởng chủ trương này sẽ mau chóng được thực hiện, cùng với giải quyết những tồn tại lấn chiếm vỉa hè, hành lang ATGT ở các khu vực khác của thành phố, lập lại kỷ cương, văn hóa đô thị, mang lại niềm tin cho nhân dân.

                                                                              T.L


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.