NỘI DUNG CHI TIẾT
Núi già núi non
8/24/2017

 

                             Truyện ngắn của Nguyễn Hữu Nhàn         

 

Bản Lèo ở cao trên lưng chừng mây. Quanh năm suốt tháng mây không rời núi. Lúc mây che đầu chóp núi non, khi lại ám mờ lưng chân núi già. Núi già núi non dắt díu công kênh, chồng chất, đắp đóng kín cả góc trời.

Bản Lèo chưa có đường to đường nhỡ cho xe máy xe đạp. Chỉ có đường mòn chui nhủi trong rừng sâu đại ngàn. Lối mòn tun hút ngoằn ngoèo như cái hang chui sâu vào ruột rừng già. Con trai con gái bản Lèo mười đứa thì chín đứa chưa biết phố huyện là gì. Cả hình dung cũng không ra vì xem ti vi ở bản Lèo chỉ thấy tiếng không thấy hình. Màn hình cứ nháy nháy những vệt đen trắng mà người ta vẫn thích xem vì ở bản Lèo chẳng có gì để xem. Con trai con gái chưa vợ chưa chồng chán nghe ti vi lại quần nhau liên chi hồ điệp, mong có chửa để làm vui cái bụng ông bà cộ mạ (bố mẹ)... và vì thế bản Lèo lúc nào cũng có đông con trai con gái và trẻ con nhiều lốc nhốc như đá cuội bờ suối Dâng, một con suối lớn ngăn cách bản Lèo của người Dao Tiền với xóm Ú của người Mường ở lẫn người Mông.

Bí thư thanh niên bản Lèo tên là Lý Văn Lồi vỗ tay bồm bộp nói trước hội nghị chi đoàn:

- Các đồng chí trật tự nghe tôi phổ biến đây. Xã đoàn đã ra nghị quyết cho thanh niên Mông phải bỏ tục cướp vợ, còn chi đoàn Dao Tiền ta cũng xóa bỏ tục cạy cửa ngủ thăm, đưa cái tinh thần lành mạnh vào bản động. Từ nay ta sẽ theo dõi nếu thấy những đồng chí nam nữ nào không chịu tiến bộ cứ ngủ với nhau như gà thì bị kỷ luật đấy.

Ngồi ở dưới, Đặng Văn Phủ hỏi cô gái ngồi cạnh:

- Cán bộ Lồi nó ngủ với mày lần nào chưa Mụa?

Mụa lắc đầu nói:

- Không, trật tự còn nghe họp.

Phủ lại quay sang hỏi cô gái khác:

- Còn mày được ngủ với nó chưa?

Cô gái cười lắc đầu:

- Ồ ồ cái cán bộ Lồi chỉ thích tiến bộ thôi, không thích con gái mà.

Cậu con trai ngồi ghế trên quay xuống nói với Mụa:

- Thằng Lồi đi học cảm tình dưới huyện bị thiến mất cà rồi, các đồng chí có mời nó cũng chịu đấy mà.

Cậu con trai lại hỏi Phủ:

- Hồi học cùng trường Dân tộc nội trú với thằng Lồi mày không bị hoạn à?

Phủ lắc đầu nói dối:

- Có chứ, nhưng khi họ sắp hoạn tao biếu thầy hiệu trưởng một cái mật gấu thế là thầy bôi tiết dê nguếch ngoác vào hạ bộ rồi băng bó như thật, nhờ thế đêm đêm tao mới tha hồ đi mò gái chớ.

Mấy đứa gái trai đều phì cười làm Lồi phải gắt lên:

- Các đồng chí mất trật tự, không có cái tinh thần văn minh à?

Phủ nói:

- Cán bộ cứ họp đi. Mình nói chuyện mặc mình thôi.

Lồi quát:

- Không được. Đồng chí Phủ được học trường Nội trú rồi mà không chịu rèn luyện tiến bộ đấy.

Phủ nói:

- Có tí tiến bộ đồng chí Lồi giành hết rồi mà, còn đâu cho mình được tiến bộ nữa. Mình chỉ thích được ngủ với nhiều em thôi.

Một cậu đứng dậy nói:

- Cái đồng chí Phủ nói đúng bụng bọn ta rồi. Không ai học tập cán bộ Lồi đâu, ai cũng sợ bị hoạn mà

Lồi đập tay xuống bàn quát:

- Ai bảo tôi bị hoạn? Các đồng chí chỉ xuyên tạc thôi.

Tan họp về, Lồi hằm hằm vác cuốc lên đồi hùng hục cuốc bãi đất trồng rau cải nương. Bà mẹ đuổi theo gọi với:

- Mày không ở nhà ăn cơm à, Lồi?

Lồi nói:

- Tôi tức cái bụng không ăn được. Ai cũng bảo tôi bị hoạn.

Mẹ Lồi nói:

- Mỗi mày không chịu đi ngủ với gái thì ai chả tin mày bị hoạn rồi.

- Nhưng tôi cần tiến bộ hơn, các bác cán bộ xã bảo tôi giữ gìn để còn tiến bộ được lên làm lãnh đạo. Cả bản Lèo các bác ấy chỉ tín nhiệm mình tôi.

Mẹ Lồi nói:

- Tao chỉ cần mày biết ngủ cho con gái có mang lấy về làm vợ thôi. Mày tiến bộ mà không biết ngủ với gái tao cũng không thích mà.

- Cả mạ nữa, lạc hậu quá!

*

Chập tối. Bản Lèo mờ sương. Tiếng bìm bịp và tiếng chim gõ kiến dóng lên váng óc. Lồi cầm cuốn sổ tay kẹp cái bút bi đến nhà ông Sớn. Thực bụng anh ta đang thích cái Mụa con gái ông Sớn. Anh ta kiếm cớ công tác để gặp Mụa. Ông Sớn hỏi:

- Anh đi họp à?

- Cháu gặp cô Mụa trao đổi công tác thôi.

Ông Sớn hất hàm nói:

- Thế cán bộ Lồi có thích cái Mụa con ta không?

Lồi nói:

- Cháu thích làm rể bác mà.

Ông Sớn hỏi:

- Thích mà không dám ngủ thăm à?

Lồi xua tay lắc đầu:

- Không được đâu, ngủ thăm là hủ bại đấy. Cháu đang được lãnh đạo bồi dưỡng để làm cán bộ to hơn mà. Cán bộ mà tối tối đi mò gái thì bị kỷ luật ngay, cháu không dám mà.

- Không trách họ bảo mày bị hoạn rồi. Nhưng không ngủ thăm trước lấy nhau về không có con thì không được đâu. Không đứa nào muốn xây dựng với mày đâu.

Trong khi Lồi đang nói chuyện với ông Sớn thì thấy Phủ vừa tăm răng vừa đi vào nhà. Chào ông Sớn và Lồi xong Phủ hỏi ngay:

- Em Mụa có nhà chớ, bác Sớn?

Lồi lừ mắt, hỏi:

- Hỏi Mụa làm gì?

Phủ cười nói:

- Còn làm gì nữa, mình thích ngủ với em Mụa, đồng chí Bí thư à.

- Nói bậy. Lồi quát - Thích kỷ luật à?

Phủ nói:

- Kỷ luật cũng không sợ mà. Chỉ sợ con gái không cho ngủ thôi. Phủ vừa nói vừa đi vào cuối nhà. Lồi lắc đầu nói với ông Sớn:

- Thanh niên bản ta lạc hậu quá. Bác không nên cho lũ chúng nó đến quấy rối em Mụa đấy.

- Cho hay không là quyền con Mụa chớ. Giữ sao được, dân bản cười tao chớ. Đấy là phong tục cổ truyền ở vùng mình mà.

Lồi nhăn mặt lắc đầu nói:

- Bác cho tự do như thế là hỏng đấy. Nam nữ chưa vợ chồng mà ngủ với nhau là chống nghị quyết của Xã đoàn, bị kỷ luật đấy.

Lồi nói xong đứng dậy ra về quên cả chào ông Sớn. Máu hiếu thắng thôi thúc Lồi cố lấy được Mụa về làm vợ. Lồi liền triệu tập họp chi đoàn để kiểm thảo kỷ luật Phủ về quan hệ nam nữ không lành mạnh. Lồi muốn kỷ luật khai trừ Phủ để làm gương cho người khác và giữ Mụa lại cho mình. Tiếc thay cả chi đoàn không ai giơ tay đồng ý kỷ luật Phủ. Đêm đêm Phủ cứ công khai đến ngủ với Mụa. Mụa có mang nên Phủ đã đến và xin cưới Mụa về làm vợ. Biết tin này, Lồi lồng lộn mất ăn mất ngủ vừa tức vừa khinh bỉ họ. Anh ta quyết chí giữ gìn phấn đấu để được tiến bộ. Nếu tiến bộ được làm lãnh đạo thì muốn lấy ai cũng được. Ít lâu sau Lồi được bầu vào Hội đồng nhân dân xã rồi lại được lên Phó chủ tịch xã. Lồi càng chủ quan tin chắc mình muốn lấy cô nào làm vợ cũng xong.

Lồi nhằm lấy cô Nắng kém mình gần chục tuổi. Nắng vừa trẻ vừa đẹp hơn Mụa.

Một hôm gặp Nắng ở đoạn đường rừng, Lồi nói:

- Ngồi đây nghỉ rồi chờ anh cùng về với.

Nắng bỏ cái ớp và bao dao xuống tảng đá rồi ngồi xuống cạnh. Ánh nắng từ tán rừng dột xuống vàng lỗ đỗ như hoa cà hoa cải rắc lên phiến đá và đầu tóc của hai người. Nắng ý tứ kéo gấu váy ngắn che kín bớt cặp đùi mũm mĩn trắng như hai khúc bánh sữa tròn. Lồi ngồi cạnh đỡ xâu tiền kim loại đeo sau cổ áo của Nắng. Nắng né người ngồi dịch ra. Lồi hỏi:

- Anh làm Phó Chủ tịch xã mà em không thích à?

Nắng cười nói nhỏ nhẹ:

- Cũng thích chớ... nhưng em sợ mà.

Lồi hỏi:

- Sợ gì?

Lúc sau Nắng mới đáp:

-  Thấy bảo anh Lồi bị thiến rồi à? Thảo nào anh Lồi béo phệ bụng ra rồi.

Lồi dịch đít ngồi sát vào Nắng. Mấy đốm nắng tụt từ vai áo Lồi xuống đất. Lồi nói:

- Họ bịa đấy, ai thiến mà thiến.

Nắng cười quay mặt đi. Lồi choàng cánh tay qua vai Nắng, nói:

- Chả tin, anh chứng minh cho em thấy. Lồi vừa nói vừa kẹp chặt cánh tay vào Nắng, vật Nắng ngã ngửa ra, định lật cao lên cái gấu váy của Nắng. Nắng kẹp chặt đùi, với lấy con dao vung mạnh. Lồi kịp né người. Lưỡi dao bập xuống đá chát chát. Lồi bật dậy chạy ra xa. Nắng hét lên:

- Anh làm lãnh đạo mà đốn thế à? Anh định cưỡng bức tôi à?

Nắng nói và băm băm con dao trước mặt Lồi. Có một bà gánh hai sọt đầy bầu bí đu đủ và rau rừng từ một lối nhỏ hiện ra hỏi:

- Cái gì, ai cưỡng bức mày à?

Nắng nói:

- Anh Lồi chứ còn ai nữa. Anh ấy vật tôi ra...

Chuyện Lồi cưỡng bức Nắng loan ngay ra khắp bản khắp làng. Dù Lồi có lý sự việc anh ta làm chưa hủ bại bằng lũ con trai con gái ngủ với nhau bừa bãi như gà và dù có thanh minh thế nào cũng chẳng ai tin vì người Dao vốn thật thà không biết vu khống là gì. Lệ người Dao nghiêm ngặt cấm trai gái ăn nằm ở ngoài rừng làm rừng ô uế bị thần rừng quở phạt. Ai phạm luật này bị phạt vạ con lợn to cúng xin ma “Ông già xóa tội” không gieo tai giáng họa cho dân bản. Lệ người Dao còn đuổi ra khỏi bản những ai cưỡng hiếp đàn bà con gái.

Dù chưa bị chính quyền kỷ luật, dân bản chưa phạt vạ nhưng Lồi đã tự bỏ công tác đem quần áo dao cuốc vào ở một mình trong rừng sâu núi đỏ. Tự anh ta đang biến thành người rừng. Núi già núi non đã trói chân bịt mắt anh ta rồi. Lồi chỉ biết than thân trách phận, uất ức. Giá biết thế này thì Lồi đã không làm khác mọi người. Đêm đêm cứ đi sờ con gái cho sướng đời. Đằng này Lồi lại muốn làm khác, muốn cải tạo mọi người theo mình. Đáng lẽ muốn cải tạo mọi người thật sự thì trước hết Lồi phải sống hòa đồng như mọi người. Tiếc thay Lồi lại cứ sống khác nói khác, muốn đứng trên mọi người, luôn tỏ ra quan cách với mọi người nên bây giờ anh ta mới chuốc họa.

Một hôm gặp Mụa hái măng về. Có lẽ vì Lồi để râu ria đầu tóc bù xù như con ma dữ nên Mụa sợ chạy thốc chạy tháo. Lồi nhanh hơn như con gấu dữ nhảy mấy bước đã vồ được Mụa. Anh ta vằn mắt nói:

- Mày có biết tao bị thế này là do mày không?

Mụa trằn ra nói:

- Bỏ tôi ra, tôi làm gì anh mà do tôi.

- Tao yêu mày nhưng mày để thằng Phủ cướp mất khỏi tay tao.

- Anh nói không đúng rồi. Tôi có bao giờ thích anh đâu.

- Thế thằng Phủ hơn gì tao?

- Anh Phủ biết sống thật, không hay nói dối như anh.

- Tao nói dối cái gì?

- Anh thích con gái nhưng lại tỏ ra không thích. Với lại không ai xấu như anh dám cưỡng bức cái Nắng.

- Đấy là tao cũng muốn được ngủ với nó như mọi người thôi. Tao định làm thật nói thật kia mà, có giả dối đâu.

- Cái thật ấy của anh sai rồi. Người Dao ta tối kỵ cưỡng bức nhau mà.

Lồi liếm môi liếm mép, mắt đỏ như mắt cá chày, nói phì bọt mép:

- Ai cũng bảo tao là người xấu thì tao đành phải làm việc xấu vậy.

Nhưng Mụa đã kịp đề phòng rút dao ra khỏi bao cầm giấu sau lưng. Cô đứng giật lùi xa Lồi hơn. Khi Lồi chồm đến, cô bèn giơ dao lên. Lồi khựng lại. Mụa bảo:

- Anh chứng nào tật ấy rồi. Tôi có giết chết anh cũng không mắc tội mà.

Lồi thở phì ngồi bệt xuống vệ cỏ. Gặp hơi người vắt vàng vắt xanh tua tủa bò đến. Mụa nói:

- Anh đứng dậy mà đi đi! Vắt cắn chết giờ.

Lồi nhìn xuống thấy vắt nhiều như trấu đang bám khắp người mình. Anh ta hoảng hốt kêu rú lên, lao nhanh vào rừng xanh núi đỏ lô nhô hết núi già lại đến núi non.

                                            N.H.N


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Phan Đinh: Gia tài lớn nhất đời tôi là những tấm ảnh Bác Hồ
Tạp chí Văn nghệ Đất Tổ với cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Trường Tiểu học thị trấn Thanh Ba học tập và làm theo gương Bác
50 năm thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Nghĩ về 5 lời thề
Bí thư Đoàn năng động
Tuổi trẻ huyện Lâm Thao học tập và làm theo lời Bác
HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.