NỘI DUNG CHI TIẾT
CÁI THỰC VÀ NHỮNG HOÀI NIỆM THĂNG HOA TRONG THƠ HỒNG ĐÀ
7/10/2018

 

          HỒNG TỨ

 

Thơ Hồng Đà hai tập: “Ngày ấy đầu rồi” xuất bản năm 2003 và “Gọi đêm” xuất bản năm 2015, với 95 bài thơ, bằng các thể loại: lục bát, 5 chữ, 6 chữ, 7 chữ, 8 chữ, thơ tự do... tác giả động đến nhiều đề tài, từ gia đình, người thân, bè bạn đến thế sự, từ lãnh tụ, danh nhân đến danh lam thắng cảnh, từ Đền Hùng Đất Tổ đến biển đảo...

Ở hai tập “Ngày ấy đầu rồi”, với cái tiêu đề đã gói trong đó bao hoài niệm, những xao động và bâng khuâng thơ...

Viết về Việt Trì nhưng không chỉ cái chung mà có cái riêng: “Thành phố quê em năm mươi năm/ Vui đón khách xa bạn bè gần/ Ơi đừng lỡ hẹn người thương nhé/ Rẽ lối sang cầu tới đường xuân” (Về Việt Trì)

Viết về Bãi Cháy: “Ơi cầu Bãi Cháy là đây/ Miên man tôi ngỡ ôm mây vào lòng/ Thuyền ơi có chở tình không?/ Cho ta gửi một chút mong nhớ người” (Cầu Bãi Cháy)

Ở đây chan hòa với thiên nhiên mà có cả xao động tình người.

Với Ngự Bình những câu thơ đầy tâm trạng: “Con thuyền đêm ngả nghiêng say/ Cứ man mác gió đâu đây Ngự Bình/ Từng đêm ru trĩu lòng mình/ Nghe câu mái đẩy say tình nước non/ Hóa thân vào ngọn đèn con/ Ta về cửa biển Thuận An tìm người”.

Thường thường những nữ tác giả đã “thoát qua mấy độ tuổi hồng”, khi viết về những “ngày ấy” lúc này không dễ. Đó là nỗi khắc khoải của một cái gì đấy ở tuổi xế chiều nhẹ nhàng êm ái nhưng có khi vô vọng. Bài thơ “Giá đừng” nói về “người ấy” xa quê đã mấy mươi năm, bây giờ về thăm quê nhà, nhìn mà xao xuyến với bao kỷ niệm... Nhưng đâu còn non nụ biếc chồi, với cuộc đời đắng cay nếm trải: “Bây giờ lá rụng cội nhà/ Gặp nhau cứ ngỡ như là gặp ai/ Tím chiều nắng quái xiên khoai/ Hoa sim hết vụ, hoa nhài cạn hương/ Giá đừng gặp gỡ thì hơn/ Để vương cái mộng hoa thơm tuổi hồng”.

Thơ Hồng Đà kết hợp rất tự nhiên cái thực với những hoài niệm, những thăng hoa. Thà rằng không gặp lại “người ấy” thì vẫn giữ được “cái mộng hoa thơm, tuổi hồng” còn gặp lại “người ấy” khi mà “Hoa sim hết vụ, hoa nhài cạn hương” thì ngỡ như là gặp ai. Cái khắc khoải, bâng khuâng qua thơ Hồng Đà bày ra rất rõ từ những vần thơ giản dị mà giàu mĩ cảm.

Ở tập “Gọi đêm” xuất bản sau tập “Ngày ấy đâu rồi”, lấy tên bài thơ Gọi đêm làm tên tập thơ. Tập thơ sau tiếp nối những tìm kiếm, đổi mới từ ý tưởng và ngôn từ, chủ đề gia đình được viết trội vượt hẳn, trước hết ở bài thơ Gọi đêm (Bái vọng hương hồn mẹ): “Lỗi lầm xin nhận trăm roi/ Con van người đấy/ Mẹ ơi đừng buồn/ Cỏ cây còn có linh hồn/ Thân là con gái lớn khôn theo chồng/ Trời cho con bế con bồng/ Nửa đời bươn trải giữa giông gió nghèo/ Ở bên cha mẹ không nhiều/ Bước về già sáng, non chiều vội đi/ Một đêm nào thấm tháp chi/ Bằng ngàn đêm mẹ thức vì đàn con/ Thế mà nghĩ dại nghĩ khôn/ Không về với mẹ cái đêm giở giời/ Cha thương đón mẹ đi rồi/ Con về khóc đứng khóc ngồi gọi đêm”.

Tác giả sử dụng thủ pháp nghệ thuật đối, nghệ thuật của thơ truyền thống ở những câu “Trời cho con bế con bồng” “Bước về già sáng, non chiều vội đi” “Thế mà nghĩ dại nghĩ khôn”, “Con về khóc đứng khóc ngồi gọi đêm”. Ngôn từ đối tạo điểm sáng nghệ thuật để đi vào chiều sâu ý tưởng và tâm linh bật ra những giá trị không thể thay thế, ngôn từ đối giống như những thành ngữ ăn sâu trong tiềm thức cộng đồng, có sức gợi tả và truyền cảm rất mạnh, thủ pháp đối có thể khiến cho cái quen thuộc mà vẫn mới lạ hấp dẫn như cơm ăn, nước uống không bao giờ cũ.

Ở bài thơ Gọi đêm tác giả cũng sử dụng những ngôn từ kết hợp mới như: “giông gió nghèo” trong câu “Nửa đời bươn trải giữa giông gió nghèo” và “Gọi đêm” trong câu: “Con về khóc đứng khóc ngồi gọi đêm”.

Có gợi sự liên tưởng đa tầng nghĩa xa rộng thêm nhưng thủ pháp đối vẫn là thủ pháp chủ đạo của bài thơ này.

Thủ pháp đối còn được vận dụng khá đậm ở bài Tiễn mẹ: “Xa đưa tiếng bấc nỉ non / Mẹ ơi! Tiếng của các con khóc người/ Nghe như ngoài héo trong tươi/ Vài ba nức nở đưa trôi trống kèn/ Vãn thân thua chị kém em/ Khóc lo cha mẹ bạc tiền để đâu?/ Miên man khóc nỗi mai sau/ Phong bì, nhà cửa chia nhau thế nào?/ Mẹ không ruộng cả liền ao/ Dâu con nên khóc thế nào mẹ ơi/ Mặc đời vỏ héo trong tươi/ Con xin khóc mẹ bằng lời ruột gan”.

Những cặp từ đối phản ánh trung thực không che giấu hiện thực đời sống cho đến câu kết của bài thơ “Mặc đời vỏ héo trong tươi/ Con xin khóc mẹ bằng lời ruột gan” đã đem lại một sức gợi rung cảm và sắc màu thẩm mĩ của bài thơ.

Ngoài những bài thơ với ý tưởng chủ đạo “Ngày ấy đâu rồi” và “Gọi đêm” tác giả còn quan tâm đến nhiều đề tài nhưng sự hòa quyện giữa con người lí tính và con người cảm tính chưa nhất thể hóa nên còn không ít bài nghiêng về lí tính, sức rung cảm hạn chế. Bài Gọi đêmTiễn mẹ là hai bài thơ vượt trội về đề tài tình mẫu tử trên mặt bằng thơ hiện nay. Với một nữ tác giả đã có nhiều trải nghiệm về nhân thế nhưng vẫn giữ được cho mình những khoảnh khắc thơ. Thơ Hồng Đà vẫn trẻ và vẫn hướng đến một hành trình thơ bất ngờ và mới mẻ.

                                                       H.T


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.