NỘI DUNG CHI TIẾT
BÁO CHÍ DỰ THI VIẾT VỀ TẤM GƯƠNG “DÂN VẬN KHÉO”
10/8/2019

 

Dòng họ “Dân vận khéo”                                                         khuyến học, khuyến tài nơi đất Mẹ Âu Cơ

                                                                  Nguyễn Thế Lượng

“Dân vận khéo” cũng là việc của dòng họ

Chúng tôi về huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ, vùng quê xưa kia là nơi Mẹ Âu Cơ dừng chân trong hành trình dẫn 50 người con đi khai thiên phá thạch, là nơi có Chiến khu Vần - Hiền Lương, Chiến khu X, Đại Phạm trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Trong những năm gần đây, phong trào khuyến học, khuyến tài được tổ chức hiệu quả ở hầu khắp các xã trên địa bàn huyện. Bằng nhiều hình thức khác nhau, mỗi địa phương có những cách làm riêng trong việc vận động các cá nhân và tổ chức hướng về công tác khuyến tài, động viên con em phấn đấu trên con đường học vấn.

Trong phong trào ấy, các dòng họ ở mỗi miền quê của huyện Hạ Hòa đã và đang đóng vai trò quan trọng trong việc tạo dựng, duy trì, phát triển truyền thống hiếu học trong dòng họ mình. Tại các làng, các xã như Vĩnh Chân, Lang Sơn, Xuân Áng, thị trấn Hạ Hòa, Động Lâm, Hiền Lương, Lâm Lợi, Đại Phạm... đã có nhiều dòng họ làm tốt công tác khuyến học, khuyến tài. Các dòng họ như họ Cù, họ Bùi ở Vĩnh Chân, họ Lê ở Lang Sơn, thị trấn Hạ Hòa, họ Nguyễn Công Hàng Vàng, họ Đỗ ở Động Lâm, họ Nguyễn Kim ở xã Đại Phạm... đã khơi dậy tinh thần hiếu học, thúc đẩy việc học của con em trong dòng họ, có đóng góp không nhỏ tới phong trào khuyến học, khuyến tài trên địa bàn tỉnh Phú Thọ và cả nước.

Để làm tốt công tác khuyến học, khuyến tài, các dòng họ trên địa bàn huyện Hạ Hòa đã xác định, từ phong trào chung của huyện, của tỉnh và của cả nước, muốn cho công tác này đạt được những kết quả thiết thực thì mỗi gia đình, mỗi dòng họ phải thực sự chủ động, tích cực và là hạt nhân, là tế bào quan trọng để khơi lên trong mỗi cá nhân con em mình tinh thần hiếu học. Vì thế, các dòng họ trên địa bàn huyện đã chọn lựa và thực hiện thường xuyên một trong những cách làm đó là “Dân vận khéo” trong chính mỗi dòng họ, để làm sao, từ dân vận mà góp phần làm nên hiệu quả của sự học. Không ngần ngại làm những công việc như thăm hỏi, động viên, vận động, tặng quà, giúp đỡ, ghi công như thể công việc của một “tuyên truyền viên”, một “dân vận khéo”, các dòng họ trên địa bàn huyện Hạ Hòa trong nhiều năm nay đã không ngừng tiến hành, áp dụng những biện pháp hay để làm “dân vận khuyến học, khuyến tài”.

Chúng tôi về thăm dòng họ Cù tại xã Vĩnh Chân (Hạ Hòa), đây là một trong những dòng họ điển hình nhiều năm nay làm tốt công tác khuyến học, khuyến tài và con em trong dòng họ đã học hành thành đạt, làm rạng danh dòng họ, quê hương. Khi được hỏi về thành tích và sự đỗ đạt của dòng họ, ông Cù Ngọc Phách, Chủ tịch Chi hội khuyến học 2 của dòng họ Cù chia sẻ, tính đến nay, trong dòng họ có gần 300 người tốt nghiệp đại học. Trong đó, có 15 tiến sỹ, 3 giáo sư, phó giáo sư, 1 nhà giáo nhân dân, 3 nhà giáo ưu tú, gần 40 đảng viên có 40-50-60 tuổi Đảng. Ông Phách cũng cho biết, nhiều người đã học hành và đỗ đạt thành tài, giữ những chức vụ quan trọng ở Trung ương và trong tỉnh. Ông kể đến trước tiên là bà Cù Thị Hậu, Ủy viên Trung ương Đảng, Anh hùng lao động, Đại biểu Quốc hội, nguyên Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam, hiện là Chủ tịch Hội Người cao tuổi Việt Nam. Rồi ông Cù Văn Chước, chuyên viên cao cấp, người trực tiếp phục vụ Bác Hồ 15 năm, bà Cù Thị Kim Hợp, Nhà giáo nhân dân, nguyên là Phó giám đốc Sở GD&ĐT Vĩnh Phú, Phú Thọ. Ngoài ra, trong dòng họ còn có 3 Tỉnh ủy viên, 9 Chánh, Phó Giám đốc Sở, 10 Chủ tịch, Phó Chủ tịch quận huyện, hiệu trưởng trường quân sự, 9 đại tá quân đội... Ông Phách khẳng định rằng đây là niềm tự hào của dòng họ trong suốt mấy chục năm qua.

Để có được những kết quả đáng tự hào ấy, trong mấy chục năm qua, dòng họ Cù xã Vĩnh Chân đã bền bỉ, nỗ lực để duy trì phong trào khuyến học. Các Chi hội khuyến học đã đến từng gia đình để tuyên truyền, động viên, khích lệ để con em trong gia đình đi học đầy đủ, khi đã đi học rồi thì phải cố gắng học thật giỏi, tham gia các kỳ thi học sinh giỏi đạt giải cao và thi đỗ vào các trường đại học để học thành nghề. Dòng họ Cù luôn xác định, khi xã hội phát triển, hơn ai hết, những người đứng đầu dòng họ luôn tâm niệm, việc học hành và công tác khuyến học, khuyến tài cần được duy trì. Một mặt, đây là sự tiếp nối truyền thống của cha anh trong dòng họ, mặt khác, đây là con đường duy nhất để con cháu trở thành những người có ích trong xã hội. Vì vậy, từng gia đình trong dòng họ, từng người con trong dòng họ đã tự ý thức được việc học có vai trò quan trọng như thế nào đối với từng thành viên trong dòng tộc. Dòng họ luôn tuyên truyền, nhắc nhở con em rằng tuy có giai đoạn, cuộc sống khó khăn nhưng công tác khuyến học, khuyến tài không hề bị bê trễ. Bởi vậy, trong mấy chục năm qua, dù ở đâu, hoàn cảnh ra sao, những người con trong dòng họ Cù nói riêng và những người có ý thức lập thân, lập nghiệp vẫn neo đậu vào con chữ để vươn lên thành tài, thành những người có ích trong xã hội.

Nhân rộng những điển hình

Ngoài công tác tuyên truyền, vận động thì việc động viên, thăm hỏi và giúp đỡ các gia đình khó khăn đã được các dòng họ trên địa bàn huyện Hạ Hòa chú trọng quan tâm. Từ đó, tuy khó khăn về điều kiện kinh tế nhưng các gia đình đã động viên con em mình vượt khó vươn lên để học hành đầy đủ, học nghề để ra có công ăn việc làm. Hằng năm, các dòng họ đã hỗ trợ hằng chục triệu đồng từ nguồn quỹ khuyến học, khuyến tài của dòng họ để hỗ trợ, thăm hỏi, động viên các gia đình gặp khó khăn, tạo động lực để con em trong gia đình quyết tâm học tập. “Dù gia đình có khó khăn đến mấy, con em cũng phải được học hành tử tế và thành đạt. Cứ như thế, trong phạm vi một gia đình, em noi gương anh chị cứ thế mà tiếp nối, học hành. Trong phạm vi một làng, một xã, gia đình này nối tiếp gia đình kia vượt mọi khó khăn để cho con cháu đi học, mà học thành tài”, cụ Nguyễn Văn Huân (Trưởng họ đời thứ 7), dòng họ Nguyễn Công Hàng Vàng tại xã Động Lâm (Hạ Hòa) chia sẻ.

Trong công tác dân vận để làm khuyến học, khuyến tài, các dòng họ ở Hạ Hòa đã chú trọng việc ghi chép, vinh danh, nhân rộng điển hình, khen thưởng con em trong dòng họ. Đây là cách làm hiệu quả, tạo nên sức lan tỏa rộng khắp đối với công tác khuyến học. Chúng tôi đến thăm nhà thờ họ Nguyễn Công Hàng Vàng tại khu 4 xã Động Lâm (Hạ Hòa), gặp cụ Nguyễn Văn Huân, tuy đã bước vào cái tuổi xưa nay hiếm, mắt mờ, chân chậm, tay run nhưng vẫn nhanh nhẹn tìm và giới thiệu cuốn gia phả và những cuốn sổ vàng ghi công đức về truyền thống hiếu học của dòng họ mình. Cụ Huân chia sẻ, để làm cho tinh thần hiếu học được sáng mãi, hằng năm, dòng họ Nguyễn Công Hàng Vàng đã tổ chức lễ vinh danh khen thưởng ngay tại nhà thờ họ cho con em có thành tích cao trong học tập. Hoạt động này được dòng họ duy trì đều đặn. Cụ Nguyễn Văn Huân cho biết, mỗi năm một lần, chờ cho các cháu biết được kết quả thi đại học, dòng họ đều tổ chức trao thưởng, nhờ đó đã dấy lên và khích lệ tinh thần học tập của các cháu trong dòng họ. Điều đáng quý là, vào mỗi dịp như thế, các thế hệ con cháu trong dòng họ đã tiến thân và thành đạt đã quay trở về ủng hộ tinh thần và vật chất cho quỹ khuyến học khuyến tài của dòng họ.

Trải qua 12 đời mưu sinh trên đất Động Lâm, dòng họ Nguyễn Công Hàng Vàng đã để lại những dấu son tô đẹp cho sự học trên quê hương đất Tổ. Nhờ “neo” con chữ để thành người, dòng họ có 6 người con đã hy sinh vì nền độc lập tự do của Tổ quốc, 7 người con tham gia tiền khởi nghĩa, 58 người con được tặng thưởng Huân, Huy chương các loại, gần 70 người con tham gia nghĩa vụ quân sự. Những người con trong dòng họ đang sinh sống và cống hiến ở mọi miền của đất nước. Trong đó có 2 Thượng tá, 10 Thạc sỹ, 1 Tiến sỹ, 3 bác sỹ, 1 Giám đốc. Dòng họ có 10 người con tham gia làm cán bộ Đảng và chính quyền. Trong đó có 2 Tỉnh ủy viên, 2 Bí thư Đảng ủy, 1 Trưởng phòng, 2 Thường vụ Huyện ủy. Hằng năm, dòng họ có hàng trăm con em thi đỗ vào các trường Đại học, hàng trăm học sinh giỏi, học sinh tiên tiến...

Từ lâu dòng họ Cù xã Vĩnh Chân đã lập bảng vàng danh sách ghi chép vào khổ giấy to qua các năm học danh sách những con em trong dòng họ có thành tích cao trong học tập, đỗ đại học được tuyên dương khen thưởng. Tuy nét mực có nhòe theo thời gian nhưng sự tỉ mỉ và chi tiết theo từng năm học đã nói cho chúng tôi biết sự quan tâm như thế nào đối với công tác khuyến học, khuyến tài nơi dòng họ này. Những lần giỗ Tổ, tết trung thu, đầu năm học, dòng họ lại tổ chức trao thưởng cho con cháu trong dòng họ đỗ đạt cao, đứng trước bàn thờ tổ để vinh danh và dặn dò những người con trong dòng họ biết tự hào trước tổ tiên và biết tự ý thức về tinh thần hiếu học của mình.

Những kinh nghiệm về “Dân vận khuyến học”

 Qua nhiều năm làm “dân vận” cho phong trào khuyến học, khuyến tài, các dòng họ trên địa bàn huyện Hạ Hòa đã rút ra những kinh nghiệm quý báu. Trước hết, các dòng họ đã nhận thức sâu sắc rằng, dân vận không chỉ là công việc của các cán bộ dân vận mà ở đâu, ở lĩnh vực nào, nghề nghiệp nào, độ tuổi nào, dù là trong cùng dòng họ, gia đình nếu biết “dân vận khéo” thì việc gì cũng sẽ thành công. Đối với dòng họ, công tác khuyến học đóng vai trò đặc biệt quan trọng vì thế các dòng họ ở Hạ Hòa như họ Bùi, họ Cù hay họ Lê... luôn xác định, dân vận trong khuyến học trước hết phải thường xuyên, phải có tâm của người trong dòng họ để tác động vào nhận thức của con em trong mỗi gia đình. Mặt khác, khi tuyên truyền khuyến học, không được áp đặt hay phê bình mà phải động viên, khích lệ và tạo điều kiện để mỗi gia đình, mỗi cá nhân nghe theo mà học tập. “Trong quá trình dân vận khuyến học, mỗi dòng họ luôn chú trọng đến vinh danh, khen thưởng những điển hình về học tập, chú trọng công việc nêu gương, mời những người thành đạt trong dòng họ về nói chuyện để tác động vào nhận thức của thế hệ sau. Đồng thời, việc làm dân vận khuyến học phải rộng khắp trong dòng họ để tạo sức lan tỏa”, thầy giáo Hoàng Đình Hồng, Hội khuyến học xã Động Lâm (Hạ Hòa) chia sẻ.

Tạo sức lan tỏa rộng khắp

Nhờ có biện pháp dân vận trong khuyến học, khuyến tài, những năm gần đây, phong trào gia đình hiếu học, dòng họ hiếu học, địa phương hiếu học đã và đang lan tỏa sâu rộng trên địa bàn huyện Hạ Hòa. Theo thống kê, toàn huyện Hạ Hòa hiện nay có đã có 531 Chi hội và Ban khuyến học với 25.246 hội viên, chiếm 24% dân số của huyện, tăng so với đầu nhiệm kỳ là 185 chi hội và 5.356 hội viên. Số gia đình đạt danh hiệu “Gia đình học tập”: 26.615/32.881 gia đình (tỷ lệ: 80,94%). Số dòng họ đạt danh hiệu “Dòng họ học tập”: 64/98 dòng họ (tỷ lệ 65,31%). Số cộng đồng đạt danh hiệu “Cộng đồng học tập”: 210/294 cộng đồng đăng ký (tỷ lệ: 71,42%). Số đơn vị đạt danh hiệu “Đơn vị học tập”: 131/131 đơn vị đăng ký (tỷ lệ: 100%). Toàn huyện đã nhân rộng và phát huy tính hiệu quả của các mô hình “Gia đình học tập”, “Dòng họ học tập”, “Cộng đồng học tập”, “Đơn vị học tập” với những nội dung, tiêu chí cụ thể, thiết thực. Gắn kết chặt chẽ phong trào “Xây dựng xã hội học tập” với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”. Phong trào “Tiết kiệm nuôi lợn nhựa khuyến học” vẫn được duy trì thường xuyên với số tiền tiết kiệm bình quân đạt gần 4 tỉ đồng/năm. Tổng số quỹ hội của các xã, thị trấn, các chi hội đến nay đạt trên 1.500.000.000 đồng; Quỹ Hội Khuyến học huyện (từ nguồn ủng hộ, tài trợ) đạt gần 400.000.000 đồng.

Có thể khẳng định, khuyến học, khuyến tài là phong trào chung của toàn dân. Song, yếu tố nền tảng và vững chắc nhất bao giờ cũng xuất phát từ mỗi gia đình, mỗi dòng họ. Bằng sự chủ động và tích cực làm công tác “Dân vận khuyến học”, các dòng họ trên địa bàn huyện Hạ Hòa đã và đang khơi dậy truyền thống hiếu học của mỗi gia đình, mỗi dòng họ sẽ là động lực quan trọng trong việc nhân rộng, tạo sức lan tỏa rộng khắp phong trào khuyến học, khuyến tài ở mỗi địa phương.

                                            N.T.L


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác bồi dưỡng đạo đức nhà giáo hiện nay
Đảng bộ và nhân dân các dân tộc tỉnh Phú Thọ làm theo lời Bác!
Nghệ sĩ nhiếp ảnh Phan Đinh: Gia tài lớn nhất đời tôi là những tấm ảnh Bác Hồ
Tạp chí Văn nghệ Đất Tổ với cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Trường Tiểu học thị trấn Thanh Ba học tập và làm theo gương Bác
50 năm thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Nghĩ về 5 lời thề
Bí thư Đoàn năng động
Tuổi trẻ huyện Lâm Thao học tập và làm theo lời Bác
HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.