NỘI DUNG CHI TIẾT
ĐẦU XUÂN GẶP GỠ VĂN NGHỆ SỸ
3/4/2013


*Trách nhiệm lớn nhất của tôi là có những công trình nghiên cứu văn hóa vùng Đất Tổ

PV: Thưa nhà nghiên cứu VHDG Nguyễn Khắc Xương, được biết ông vừa được tặng giải thưởng Nhà nước về VHNT cùng với 02 nhà văn Ngô Ngọc Bội  và Sao Mai. Đây không chỉ là vinh dự tự hào mà còn là trách nhiệm lớn lao của một văn nghệ sỹ. Ông có thể chia sẻ cảm xúc cho độc giả Tạp chí Văn nghệ Đất Tổ được không?

Nhà nghiên cứu VHDG Nguyễn Khắc Xương: sau khi nhận Giải thưởng Nhà nước tôi  rất vui, phấn khởi khi đứng giữa hội trường Nhà hát Lớn, giữa những tiếng hô vang Tản Đà, Tản Đà, Tản Đàvì mọi người biết tôi là người con Tản Đà - Nguyễn Khắc Hiếu. Nhận giải thưởng này tôi có trách nhiệm nhắc nhở mình cần phải có nhiều công trình nghiên cứu, bài viết có giá trị đến muôn đời sau về miền đất Tổ.

PV: Thưa ông, tháng 12-2012 UNESCO công nhận Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, được biết, ông là người có nhiều đóng góp về tư liệu để hoàn thiện hồ sơ đệ trình lên UNESCO. Ông có thể cho độc giả biết đôi chút về những nghiên cứu này của ông?

Nhà nghiên cứu Nguyễn Khắc Xương: Năm 2011, 2012 tỉnh Phú Thọ được công nhận hai di sản văn hóa của thế giới đó là Hát Xoan Phú Thọ và Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương. Xét về mặt thời gian 2 di sản này đã ra đời và tồn tại từ rất lâu. Nó là bình diện chung của cả nước chứ không riêng một vùng quê nào. Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương là thể hiện lòng tôn kính đối với tổ tiên và làm tăng thêm lòng tự hào của dân tộc và tình đoàn kết; khích lệ nhận thức về lòng biết ơn tổ tiên, cha ông ta. Tôi đã xuất bản nhiều tập sách, nhiều công trình nghiên cứu về thời đại Hùng Vương như: Truyền thuyết Hùng Vương và bình minh lịch sử”, “Truyền thuyết Hùng Vương”, “Hát Xoan Phú Thọ”. Truyền thuyết Hùng Vương được xuất bản năm 1971, đây là bản đầu tiên có ý nghĩa bình minh lịch sử của Hùng Vương về những bước đi đầu tiên của đất nước Văn Lang và sự khởi đầu của một nền văn hóa. Điều quan trọng nhất Truyền thuyết Hùng Vương đã đóng góp những tư liệu quý báu về một thời đại cội nguồn của dân tộc. Đây là tác phẩm đầu tay đã có đóng góp quan trọng trong việc UNESCO công nhận tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

PV: Cha ông là nhà thơ Tản Đà - Nguyễn Khắc Hiếu đã kì vọng rất nhiều ở ông. Ngay trong cách đặt tên nhà thơ Tản Đà cũng lấy tên người con trai đã mất để đặt lại cho ông với ý mong muốn: “Khắc Xương là tên của Vua Chua Văn Vương bên Tàu, người chế ra Hậu thiên bát quái, làm ra Chu dịch. Khắc Xương chuộng văn chương chữ nghĩa, được Tản Đà yêu nhất”. Ông đã đền đáp kì vọng ấy ra sao?

Nhà nghiên cứu Nguyễn Khắc Xương: Bằng tình yêu và sự cống hiến không mệt mỏi, tôi luôn dành trọn vẹn cuộc đời của mình cho công việc nghiên cứu văn hoá dân gian vùng Đất Tổ. Sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu văn chương, cho nên tôi càng phải chứng minh cho gia đình thấy bằng tài năng của mình, tôi đã thực hiện được một số công trình nghiên cứu có giá trị. Trong quá trình nghiên cứu, đặc biệt sau khi được Nhà nước trao giải thưởng tôi đã đền đáp được những kì vọng ở người cha đã sinh ra mình, xứng đáng với những kì vọng mà giới văn nghệ sỹ Phú Thọ và lãnh đạo tỉnh đã đặt vào vai tôi. Năm nay tôi đã 91 tuổi, cái tuổi đã khá cao, cho dù giờ đây mái tóc bạc của tôi đã không thể bạc hơn, đôi tai như đã nặng, gối hạc như đã trùng, tay đã có lúc run run nhưng nhìn lại quãng thời gian học tập, nghiên cứu của bản thân, tôi thấy rất tự hào đã làm tròn trách nhiệm mà gia đình đã tin tưởng vào tôi và tôi sẽ còn cố gắng sẽ để còn nhiều công trình, tác phẩm về đất Tổ Hùng Vương hơn nữa. Tuổi đã cao nhưng bằng tình yêu và lòng tự hào về Đất Tổ tôi quyết không gác bút mà sẽ dành cả cuộc đời còn lại để nghiên cứu các công trình hướng về Đất Tổ Hùng Vương.

P.V: Xin cảm ơn nhà nghiên cứu VHDG Nguyễn Khắc Xương. Chúc ông đầu xuân mới Quý Tỵ mạnh khỏe và có nhiều cống hiến cho văn hóa, VHNT.

*Tôi Xê dịch nhưng tôi có vùng quê trung du làm tâm điểm neo giữ tâm hồn

PV: Thưa nhà văn: nhiều người nhận xét anh là nhà văn của chủ nghĩa “xê dịch”. Anh nghĩ thế nào về điều đó?

Nhà văn Nguyễn Tham Thiện Kế: Điều đó không sai nhưng cũng chưa hẳn đúng.  Với tôi - xê dịch là hành trình tìm bản ngã, tìm cảm xúc nơi vùng văn hóa trái chiều mà tôi có thể đối chiếu với vốn văn hóa Việt để không ngộ tưởng về mình, biết mình đang là thế nào. Xê dịch để học hỏi biết điều chỉnh bản thân. Xê dịch theo nghĩa đen thì không phải cá nhân, hay hoàn cảnh nào cũng có thể thực hiện nhưng công nghệ thông tin lại có thể giúp ta xê dịch trong chừng mực của thế giới ảo...

 Tôi Xê dịch - Nhưng tôi có vùng quê trung du làm tâm điểm neo giữ tâm hồn...

PV: Vậy “xê dịch” thể hiện trong tác phẩm của anh như thế nào?

Nhà văn: Trong tác phẩm, tôi luôn xê dịch giữa các thể loại tùy bút, bút ký, tiểu thuyết, kịch bản phim, chân dung, đôi khi cả thơ nữa... nhưng nội dung phản ánh thì không hề thay đổi, đều viết về quê hương, con người Phú Thọ qua mỗi thân phận. Cá nhân tôi luôn xê dịch trong cách viết, xê dịch có ý thức chứ không phải ngẫu nhiên. Với tôi thể loại thành công là truyện ngắn và tùy bút, bút ký chân dung...

PV: Bạn đọc biết tới anh qua tác phẩm “Nơi con tàu không trở lại”, “Người cha ở trên trời”, “Nhà của mẹ”, “Miền đời lãng quên”, “Khuôn mặt đẹp” và mới đây nhất là tập tùy bút “Dặm ngàn hương cốm mẹ”. Đây là tập sách được bạn đọc đánh giá cao về chất lượng nội dung và nghệ thuật, đặc biệt, có nhiều tùy bút về miền đất Phú Thọ. Nhà văn có chia sẻ gì không?

Nhà văn: Văn hóa và con người Phú Thọ là năng lượng cảm hứng lớn không những cho riêng tôi và văn nghệ sỹ Phú Thọ mà còn cho cùng nhiều nghệ sỹ khác trong cả nước.

Cùng đề tài Đất Tổ nhưng không ít văn nghệ sỹ Phú Thọ đã xác lập được giá trị hệ thống ngôn ngữ và cá tính sáng tạo của mình. Chúng ta có nhà văn Sao Mai, Văn Chinh viết về nông, lâm trường ở Tân Sơn, Yên Lập; nhà văn Nguyễn Hữu Nhàn viết về con người nông thôn vùng đồng bằng Lâm Thao, Việt Trì đặc sắc căn tính Việt; nhà văn Ngô Ngọc Bội viết về thượng du Phú Thọ Kim Dũng dung dị với nông nhưỡng cổ xưa Minh Nông, với con người phố thị và viên chức lo toan. Nguyễn Hưng Hải với bao nhiêu băn khoăn ẩn ức của con người chân lấm tay bùn trước thời cuộc. Các bức tranh về cọ lay động hồn người của Ngô Quang Nam, Đỗ Dũng Đặc biệt trường hợp Nguyễn Khắc Xương thì kết gắn với Đất Tổ bằng những công trình khảo cứu về hát Xoan, về tục thờ cúng Hùng Vương, tục ngữ ca dao dân ca Phú Thọ suốt cuộc đời. Có thể khẳng định, nhờ có những công trình nghiên cứu thành công của Nguyễn Khắc Xương thì chúng ta mới có tiền đề giúp UNESCO công nhận và vinh danh Văn hóa Đất Tổ là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại. Tôi viết về văn hóa và người Phú Thọ là chính viết về thân phận mình trong cái nôi của quê hương đất nước. Tôi viết bằng tình yêu về trái sung chát Thanh Thủy, búp sắn đắng Thanh Sơn, hạt cốm xanh màu thu Châu Phong, rừng cọ trung châu thổi động miền Sai Nga, Thanh Nga Cẩm Khê, về những buổi chiều đốt lá của những mẹ già ngóng con đi trận, viết về ngôi nhà sàn, cối gạo nương hay miền Phù Ninh trái ngọt sậm sà.

PV: Xin cảm ơn nhà văn.

Động lực để tôi cố gắng

                           Vũ Quốc Khánh

Sang năm mới 2013, Hội VHNT Thanh Sơn đã vừa tròn một tuổi. Trước thềm Xuân mới, nhìn lại một năm đã qua, được sự giúp đỡ của Hội Liên hiệp VHNT tỉnh Phú Thọ, chúng tôi đã tổ chức một số hoạt động như: mở được một lớp bồi dưỡng kỹ năng sáng tác Văn học cho hội viên do nhà văn Nguyễn Hữu Nhàn và nhà thơ Kim Dũng giảng dạy; phối hợp tổ chức cho hội viên đi thực tế ở miền Trung; thực tế về chủ đề biển đảo và tham gia tích cực cuộc thi sáng tác thơ, nhạc về biển đảo do Chi hội nhà văn tỉnh Phú Thọ và Hội Liên hiệp VHNT tỉnh phối hợp tổ chức; xuất bản được 4 tập san tham gia và đạt nhiều giải thưởng trong cuộc thi viết về 50 năm nhà máy Supe phốt phát và hóa chất Lâm Thao, 30 năm thành lập nhà máy giấy Bãi Bằng. Những điều ấy đã động viên khuyến khích hội viên của Hội rất nhiều trong công tác xây dựng tổ chức và sáng tác tác phẩm VHNT, báo chí tuyên truyền nhiệm vụ chính trị của địa phương.

Về cá nhân tôi, được tập thể tín nhiệm giao nhiệm vụ Chủ tich Hội VHNT Thanh Sơn. Với tôi điều ấy quả thực rất bỡ ngỡ. May mắn là tôi đã được sự chỉ bảo tận tình của Chủ tịch Hội VHNT tỉnh Đỗ Ngọc Dũng, các lớp nhà văn, nhà thơ như Nguyễn Hữu Nhàn, Kim Dũng, Nguyễn Tham Thiện Kế, Nguyễn Hưng Hải, Nguyễn Đình Phúc, Nông Thị Ngọc Hòa, các ủy viên BCH Hội VHNT tỉnh như Xuân Thu, Điền Ngọc Phách và rất nhiều tác giả khác trong và ngoài Hội VHNT Thanh Sơn, nên tôi đã hoàn thành nhiệm vụ được giao. Tôi xin bầy tỏ lời biết ơn tới tất cả các anh, các chị và các bạn.

Năm qua, được sự khích lệ, của lãnh đạo Hội VHNT tỉnh và các nhà văn, nhà thơ đàn anh tôi đã sáng tác được tập truyện ngắn Chuyện ở Seo Sơn (Nxb Hội Nhà văn) và tiểu thuyết Người đổi họ (Nxb Hội Nhà văn) đề tài về vùng núi và đồng bào dân tộc ít người. Tiểu thuyết của tôi được UBTQ Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam trao giải khuyến khích năm 2012 và tập truyện ngắn đạt giải B giải thưởng VHNT năm 2012 của tỉnh. Điều ấy động viên tôi rất nhiều và thúc giục tôi cần cố gắng hơn nữa.

Xuân Quý Tỵ đã về. Xin chân thành cám ơn Ban biên tập Tạp chí Văn Nghệ Đất Tổ đã cho tôi cơ hội được giãi bày lòng mình trước thềm Xuân mới. Kính chúc toàn thể văn nghệ sỹ Đất Tổ năm mới vạn sự may mắn và thành đạt.

                                                      V.Q.K

* Tôi sáng tác đề tài Lễ hội để giữ gìn nét tinh hoa dân tộc

PV: Trong sáng tác, anh luôn chọn cho mình hướng đi rất riêng: Chuyên sáng tác ảnh lễ hội và ảnh đời thường với quan niệm, chụp ảnh lễ hội là để góp phần gìn giữ nét tinh hoa của dân tộc. Anh có thể chia sẻ với độc giả về điều này được không?

Tác giả Việt Thắng: Đúng như vậy, trong các tác phẩm của mình tôi luôn chú ý vào sáng tác những tác phẩm ảnh về chủ đề lễ hội và ảnh đời thường. Sở dĩ như vậy vì khi sáng tác tôi luôn quan niệm chụp ảnh lễ hội hay đời thường cũng là góp phần gìn giữ nét tinh hoa của dân tộc. Khi đi tác nghiệp và lưu giữ lại được những khoảnh khắc đẹp của một lễ hội hay một góc máy đẹp về cuộc sống đời thường đưa những tác phẩm ấy đến được với công chúng nó sẽ trở thành một phương tiện để tuyên truyền, tạo cho người xem những rung cảm từ đó có ý thức giữ gìn những nét văn hóa truyền thống. Điều này lại càng có ý nghĩa hơn khi mình là người con của Phú Thọ - nơi cội nguồn tinh hoa của dân tộc với nhiều lễ hội truyền thống và những nét văn hóa dân gian đặc sắc. Tuy nhiên, để có một tác phẩm đẹp theo tôi người nghệ sỹ cần phải có cái tâm, nhiệt huyết với nghề và có được sự động viên từ gia đình và bạn bè đồng nghiệp cũng như sự quan tâm, tạo điều kiện của tổ chức Hội. Hàng năm Hội Liên hiệp VHNT Phú Thọ đã tổ chức các chuyến đi thực tế, tạo điều kiện cho anh em hội viên tiếp cận với văn hóa của nhiều vùng miền có thêm cảm hứng sáng tác. Đây là hoạt động tốt và thiết thực với chúng tôi. 

PV: Trong năm vừa qua, anh đã sáng tác được rất nhiều tác phẩm về chủ đề hát Xoan, tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và có nhiều tác phẩm tham gia, đạt giải trong Liên hoan ảnh Khu vực, các cuộc thi ảnh nghệ thuật và gần đây nhất, UBTQ Liên hiệp các hội VHNT Việt Nam đã trao giải A cho tác phẩm “Hồn Xoan” của anh. Cảm xúc của anh thế nào?

Tác giả Việt Thắng: Như đã nói ở trên, tôi rất tự hào khi là con của Đất Tổ, trong sự nghiệp của mình tôi luôn cố gắng để làm sao có thể truyền tải đến công chúng những nét văn hóa đặc sắc nhất của vùng Đất Tổ. Vừa qua, Phú Thọ có hai sự kiện văn hóa lớn là hát Xoan và Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương tại Phú Thọ được UNESCO công nhận là văn hóa phi vật thể của nhân loại. Đây vừa là niềm vui nhưng cũng là thách thức với những người làm nghệ thuật cần phải cố gắng hơn nữa trong công việc. Trong năm vừa qua, tôi được Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam trao giải A cho tác phẩm Hồn Xoan. Đối với người nghệ sỹ khi đứa con tinh thần của mình được ghi nhận và đánh giá cao là một niềm vui rất đỗi tự hào. Đây là một vinh dự và là sự ghi nhận cho quá trình hoạt động nghệ thuật của tôi đồng thời cũng là một động lực cho tôi tiếp tục sáng tác. Đối với tôi, trong những năm tiếp theo, cụ thể là năm 2013 sẽ tiếp tục dành nhiều thời gian hơn cho hoạt động nghệ thuật. Tôi cũng như các đồng nghiệp đang cầm máy chắc chắn sẽ phải cố gắng hơn nữa trong quá trình sáng tác để có thêm nhiều bức ảnh đẹp có giá trị cao, phục vụ công việc và góp phần gìn giữ những nét tinh hoa văn hóa truyền thống của dân tộc, đặc biệt về hát Xoan và Tín ngưỡng Thờ cúng Hùng Vương tại Phú Thọ.

PV: Cảm ơn anh. Chúc anh năm mới nhiều sức khỏe, hạnh phúc và thành công trong sự nghiệp!

                                                      P.V  

 


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.