NỘI DUNG CHI TIẾT
Hướng ra biển cả
8/20/2013

Hướng ra biển cả

(Chèo)

Trích

NGUYỄN BÌNH NGẠN

Nhân vật:

Người ông: Hơn 70 tuổi, sĩ quan Hải quân, đã nghỉ hưu

Người bà: Hơn 60 tuổi

Anh Kiên: 26 tuổi, kỹ sư - lính biển, cháu nội

Cô Dung: 24 tuổi, bác sỹ, người yêu Kiên

 

(Chuyện xảy ra một sáng chủ nhật tại nhà ông bà nội)

Anh Kiên về công tác đất liền ghé qua nhà, trong lúc bà nội đang tất tả chuẩn bị đám cưới cho anh. Nhưng Kiên và Dung muốn để vài năm nữa mới tính chuyện cưới xin.

...

Người bà:

Nghĩ mà thương cho hai đứa trẻ

Quấn quýt bên nhau từ thuở lọt lòng

Giá thằng Kiên ở nhà thì chuyện chúng nó đã xong

Chứ đâu còn lòng vòng quẩn quanh rắc rối

Con cháu Dung đẹp nết, đẹp người chăm làm học giỏi

Khổ nỗi! Cảnh cô đơn mẹ góa con côi.

Thằng bố nó xưa rõ đẹp trai, hay nói hay cười

Giá còn sống… cũng chạc tuổi bố thằng Kiên ông nhỉ?

Người ông: (Chợt buồn)

Ngày bố nó hy sinh tôi là người chỉ huy đơn vị

Không cứu nổi con trai cho người bạn đồng hương

Nó gan dạ, thông minh, chiến đấu ngoan cường

Không chết vì đạn bom mà phải bỏ mình… bỏ mình

Để cứu một con thuyền của ngư dân gặp nạn

Người bà:

Thế mới hay, ngọc càng mài càng sáng

Có qua gian nan mới thấy rõ đức tài

Đang ở tuổi thanh xuân mẹ nó quyết ở lại thờ chồng, dẫu không có con trai

Chăm sóc bố mẹ già, nuôi con gái học hành đến nơi, đến chốn.

Còn thằng Kiên nhà mình!

Rõ khỏe mạnh khôi ngô, học tài có tiếng

Tốt nghiệp đứng đầu Trường đại học Xây dựng năm qua

Lại được bố, được ông khuyến khích, đồng tình để nó đi xa

Đi ra biển, để được thử sức mình với giông, với bão!

Người ông:

Đấy là nguyện vọng, là ước mơ nó muốn làm người lính đảo

Cũng như tôi đây… giông bão chả là chi!?

Người bà: (nói chen)

Cái thời chúng ta thì ai nói làm gì

Nhưng bây giờ nó không như ngày trước

Này nhé: bọn trẻ thời nay

i! Chao ôi! Mới nứt mắt đã đua đòi ăn chơi hút hít

Đến tuổi biết yêu thì yêu thử… yêu chơi

Bệnh hoạn tràn lan đến tàn tạ cuộc đời

Cưới rồi bỏ, bỏ rồi lại cưới

Chuyện ly hôn giờ họ coi như cái “mốt”

Người ông:

Kìa bà! Bà nói vậy là không chuẩn xác

Đấy là số ít người, một bộ phận nhỏ thôi

Còn phụ nữ Việt Nam có truyền thống đã bao đời

Trung hậu, đảm đang việc nhà việc nước

Bao tấm gương nữ anh hùng bất khuất

Đã cống hiến trọn đời vì nước vì dân

Mà… chẳng nói đâu xa ngay ở nhà mình

Cứ được như bà hay mẹ cháu Dung

Tôi cho đó… chính là… là những người tiêu biểu

Người bà:

Gớm ông cứ quá khen

Chứ tôi đây thì có gì gọi là tiêu biểu

Quanh quẩn xó nhà lo nuôi dạy cháu con

Chăm chút ruộng vườn, rồi cùng bà con xây dựng xóm thôn

Chỉ mong sao cho người đi được yên lòng vững chí

Đâu có tung hoành như ông để nay là anh hùng dũng sĩ

Cũng có đâu giỏi giang, kiên trì được như mẹ cái Dung

Tôi chỉ nghĩ giữ sao được đạo “tứ đức tam tòng”

Giờ tôi chỉ còn mong…

Người ông:

Bà mong điều gì nào?

Người bà:

Tôi mong cho hai đứa cưới nhau xong

Để tôi còn có cơ hội được nuôi thằng chắt

Thế mà thằng Kiên thì cứ ở nơi xa biền biệt…

(sắp ngắn)

Mịt mùng cách trở đôi nơi

Xa xôi liệu có giữ lời được không?!

Người ông:

Này, bà ở nhà tôi đi báo cho mấy bủ ở dưới xóm Đông

Sáng mai sinh hoạt câu lạc bộ văn thơ người cao tuổi

(bước đi rồi quay lại)

Mà này, chốc nó về bà liệu lời mà nói

Thời buổi bây giờ không ép được đâu

Cứ để chúng nó gặp nhau bàn luận xem sao

Kết quả… thế nào rồi ta hãy tính

(Người ông đi khuất, còn lại người bà, có tiếng Kiên ngoài ngõ)

Anh Kiên: (giọng hồ hởi)

Ông bà ơi! Xong rồi. Mọi việc đã xong rồi!

(Kiên dắt tay Dung vào)

Người bà:

Xong rồi hả? Xong xuôi rồi hả?

Dung sang đấy hả cháu!

Vào nhà đi, vào đi!

i! Chao ơi bà vui mừng quá!

(Sắp mưa ngâu)

Có gì đẹp được hơn, còn vui sướng nào hơn!

Bấy lâu chăm cây, nay được ngày hái quả

Bõ đêm ngày chờ mong

Nay ý vợ hòa chung tình chồng

Dạt dào như sóng biển đông!

Người ông: (quay lại thấy bà cháu chuyện trò rôm rả)

Vậy là công việc bà và các cháu đã thống nhất rồi đấy hả?

Để ông điện cho bố mẹ cháu liệu mà mua vé bay ra

Tổ chức cho thật vui, cứ làm theo phong tục quê ta…

Anh Kiên:

Vâng ạ! (với người bà)

Bà cứ chuẩn bị cho dăm mâm là tha hồ thoải mái!

Người bà: (giẫy nẩy)

Sao thế? Cưới treo gì mà chỉ dăm mâm?

Dẫu có tiết kiệm cũng không làm như thế các cháu ạ

Nhà ta không giầu nhưng cũng có bát ăn bát để

Mang tiếng cưới cháu đích tôn mà sửa thế sao đành

Thôi thôi! Chẳng phải bàn nhiều, công việc đã rành, ai lo việc nấy

Còn bà, bà đi lo nhanh việc bà!

Cứ thế nhá! Cứ thế nhá!...

(Định đi nhưng Dung kéo lại)

Cô Dung:

Bà ơi! Ý anh Kiên nói bà nghe chưa rõ

Xin ông bà dăm mâm là để liên hoan

Còn… việc cưới xin bà hãy cho chúng cháu màn màn

Người bà:

Sao! Cháu nói sao?

Việc cưới xin cứ để màn màn

Thế này là thế nào? (Với Kiên)

Cháu Kiên! Là thế nào?

Anh Kiên: (lúng túng)

Dạ… dạ là… là ý chúng cháu…

Chưa định cưới năm nay đâu ạ!

Người bà: (kéo Dung lại gần)

Cháu Dung! Nghe bà hỏi đã!

Việc không cưới năm nay là ý của đứa nào?

Cháu ơi! Bà thương cháu đã bao ngày mong đợi khát khao

Giờ gặp nó… nó nói thế nào mà cháu lại bằng lòng hoãn cưới?!

Cô Dung:

Thú thực với ông bà

Việc thành thân cháu và anh Kiên chưa bao giờ bàn tới

Bởi phải lập nghiệp rồi mới tính chuyện lập thân

Mà… công việc của cháu tới đây chắc phải qua nhiều thử thách, gian nan.

Nên có cưới xong vẫn mỗi người một nơi, cùng lênh đênh trên biển!

Người bà: (Một mình)

Sao lại cùng lênh đênh trên biển???

(với hai cháu)

Này này! Việc cháu Kiên bà không nhắc đến

Cứ để nó vẫy vùng thỏa sức chí trai

Nhưng còn cháu! Dung ơi! Phận “cửa đóng then cài”

Lần khần mãi… bà e… chuyện “khôn dại” nào ai lường trước được

Cô Dung: (ái ngại)

Dạ vâng ạ! Chuyện của cháu xảy ra anh Kiên cũng đã biết

Không hiểu rồi đây sẽ định liệu ra sao!!??

Người bà: (Một mình)

Chuyện mới xảy ra???

Hay là nó với anh kỹ sư người Hà Nội dạo nào?

Không có nhẽ… không… không thể nào lại có…

Cô Dung:

Nên cháu chưa dám nói để ông bà được tỏ

Người ông:

Chuyện thế nào cháu cứ nói ra cho rõ

Ông bà đã coi cháu như thể người nhà

Người bà: (Dỗ dành)

Đúng đấy cháu!

Dẫu có làm sao cháu cứ mạnh dạn nói ra

Người xưa dạy “nhân vô thập toàn” mà cháu!

Anh Kiên:

Việc đã thế ai còn dám giấu

Giấy trắng mực đen đã rõ dành dành

Vấn đề bây giờ là thu xếp cho nhanh

Bởi vì Dung, ông bà ơi! Hiện nay Dung đã có…

Người bà: (vẻ hoảng hốt đến bên Dung)

Sao? Hiện nay cháu đã có…?

Cô Dung (ái ngại)

Vâng ạ! Cháu… cháu mới có…

Người bà: (Bước đi chao đảo chới với)

(một mình)

Thế là bao công sức đổ xuống sông xuống bể

“Kiếm củi ba năm”… cháu ơi!

“Khôn ba năm…” nay là thế này sao???

Anh Kiên: (vội chạy đến đỡ người bà)

Ơ này! Ông ơi! Hình như bà cháu thế nào!?

Mặt xanh nhợt chân tay lại run lên lẩy bẩy

Người bà: (Cố gượng dậy)

Không sao… không sao… bà không sao! (với Kiên)

Cháu nói lại cho bà nghe câu ban nãy

Là cháu Dung đã có… thì có với… mà có tự bao giờ?

Cô Dung: (Hiểu ra ý người bà chạy đến)

Chuyện không phải thế đâu! Bà ơi!

(Hát sắp ngắn)

Bà ơi! Thuyền đã tới bờ

Bõ công vất vả đợi chờ bấy nay

(Nói) Cháu đã có… là có quyết định được đi công tác rồi đây!

Người bà: (Hiểu ra - hoàn hồn)

Cha bố chúng bay, làm suýt nữa bà đây chết ngất.

Cô Dung:

Dạ thưa ông bà

Sau khi tốt nghiệp cháu có đơn tình nguyện

Mong ước được ra nơi sóng biển mênh mông

Nay có giấy gọi của Bộ Tư lệnh Hải quân

Chưa dám nói với ông bà, là có ý đợi anh Kiên về

Rồi chúng cháu xin thưa một thể

Người bà: (Âu yếm)

Dung ạ! Cháu có quyết định đi làm lòng bà vui vô kể

Nhưng phải lựa sức mình, không lại dễ chủ quan

Cháu quyết ra đi, bà không hề có ý can ngăn

Mà chỉ e… e phận gái liệu có kham được việc ở nơi sóng gió

Này này! Bà còn nghe dạo này ở ngoài đó

Lại có kẻ lăm le đến tranh chấp chủ quyền

Bà nghĩ… ta mà không quyết tâm giữ cho được bình yên

Là có tội với tổ tiên đấy cháu ạ!

Người ông:

Thì cứ để cháu nó nói mà nghe mới rõ

(với Dung)

Dung được ra khơi nhưng cụ thể là việc gì?

Anh Kiên: (nhanh nhảu)

Dung được điều đến một đơn vị quân y

Cô Dung:

Và cháu được làm việc trên tàu cứu hộ ạ!

Người ông:

Thế là rõ! Bà ơi! Thế là đã rõ!

Làm nghề y, được ra đó, đúng quá rồi!

Túc trực đêm, ngày cứu nạn chốn biển khơi

(chợt nghĩ)

Cháu ạ… giá hồi ấy… hồi ấy cũng như bây giờ…

Cô Dung: (Hiểu ý)

Vâng ạ! Thì có lẽ (chạy lại phía bà) bà ơi!

Bố cháu không phải “ra đi” khi mới hơn hai chục tuổi!

Nhận được giấy gọi cháu vô cùng bối rối

Mừng bao nhiêu mà cũng buồn tủi bấy nhiêu

Thương người mẹ già cô đơn, lại vò võ sớm chiều

Mà… ý nguyện của ông bà, đây cháu chưa đền đáp

Anh Kiên:

Dung được ra khơi là thỏa nguyện bấy lâu khao khát

Là để đáp lời… đáp lại lời biển gọi thiết tha…

(con nhện giăng mùng)

Bâng khuâng tạm biệt chốn quê nhà

Qua bao tháng năm trông cây mong quả

Nay trọn niềm vui

Thỏa nỗi ước mong ra nơi biển cả

(Mà để) nhắc nhau ta nhớ câu hẹn thề:

Em ơi! “Gian khổ không nề”

Trọn tình hương lúa, hương quê

Ra đi ta hẹn ngày trở về

Hòa chung câu hát thắm duyên quê

Cô Dung:

Nhớ từng bãi mía hàng tre

Đêm trăng ngõ xóm đi về chung vui

(chim thước)

Bao nhớ thương trong lòng đầy vơi

Ra chốn biển khơi ngàn trùng xa xôi cách trở

Dẫu có nguy nan, tiếp bước cha ông bao đời

Đánh giặc giữ trời, giữ biển yên vui

Tiếng gió reo sóng vỗ, hay tiếng người xưa nhắn gọi phía chân trời?

Người bà: (Ôm chầm lấy Dung)

Trời ơi! Dung ơi! Bà hiểu ra rồi!

(Đào liễu)

Bà hiểu ra rồi!

Còn mãi âm vang chốn biển khơi

Tiếng của bao đời

Nhắc nhở cháu con, giữ gìn bờ cõi

Gác biển canh trời cho Tổ quốc bình yên

Là lời non nước dễ mấy ai quên!

Người ông:

Lịch sử mấy ngàn năm ông cha ta đắp xây nên bờ cõi

Đổ bao máu xương mới có được hôm nay

Giờ các cháu ra đi là tiếp bước cha ông gìn giữ biển trời này

Đó là khát vọng, là lẽ sống và cũng là nghĩa vụ

Thiêng liêng của người dân nước Việt

Người bà:

Các cháu ơi!

Cả đời bà chưa một lần ra biển

Chưa biết độ nông sâu chưa biết vị mặn mòi

Nhưng biển ở trong bà từ độ tuổi hai mươi

Nên không ngày nào bà không mong nhớ biển

(Tiến lại cầm tay Dung)

Cháu Dung ra đi bà lại được thêm một lần đưa tiễn

Những người thân yêu ra với biển anh hùng

Dẫu tuổi đã cao bà vẫn có ước mong

Sống đến ngày được tiễn chắt… rồi bà mới cùng ông về chầu tiên tổ

Anh Kiên - Cô Dung: (Cùng vỗ tay)

Hoan hô bà! Hoan hô bà!

Người ông:

Này bà ạ!

Không làm tiệc cưới, nhưng bà cứ lo cho dăm mâm cỗ

Ta tổ chức bữa liên hoan cho thật đề huề

Mừng anh kỹ sư - lính biển về thăm quê

Tiễn cô bác sĩ nơi quê nay được đi làm lính biển

Người bà:

Có ngay! Sẽ có ngay! Mà này ông!

Cho tôi được tham gia ý kiến

Đề nghị ông đảm nhiệm khâu: Đàn nhạc - hát ca

Còn hai cháu Kiên Dung thì luyện tập bài ca

Tập cho thật nhuyễn bài “Hướng ra biển cả”

Anh Kiên - Cô Dung: (Cả hai cùng đồng thanh)

Bài ca ấy chúng cháu đã thuộc rồi ông bà ạ!

(Kiên - Dung múa hát hòa vào tiếng hát hậu trường. Ông bà đứng bên nhau cùng vỗ tay làm nhịp - vẻ mãn nguyện)

(hát điệu chèo đò)

Biển cả bao la, nước sóng biếc (kìa ai ơi) biển cả bao la

Đón người con yêu dấu tiến ra nơi chân trời

Biển quê hương thắm đẹp tình đời.

                                                      N.B.N


HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

HỘI THẢO VỀ TÁC PHẨM “ĐỜI SỐNG MỚI” CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
Văn nghệ sỹ Phú Thọ với Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
HÌNH ẢNH NGƯỜI CỘNG SẢN TRONG TÔI
HỌC BÁC VỀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
LÀM THEO LỜI BÁC "DĨ CÔNG VI THƯỢNG"
TÂM LÒNG CỦA BÁC HỒ VỚI PHỤ NỮ VIỆT NAM
Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách nêu gương
Nêu gương
Tiên tri của Bác
Một vài suy nghĩ về quan điểm thế giới quan Hồ Chí Minh
Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu rèn luyện, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng dưới ánh sáng Tư tưởng Hồ Chí Minh
Triển lãm Thư pháp thơ chữ Hán của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Kỷ niệm 123 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2013) Có một nền giáo dục thân dân
Bác Hồ với bảo tồn, tôn tạo phát huy di tích Đền Hùng
HỒI ỨC NHỮNG LẦN ĐƯỢC GẶP BÁC HỒ
CÓ MỘT SỰ THẬT ĐÁNG SUY NGHĨ
HÌNH ẢNH BẬC HIỀN TRIẾT HỒ CHÍ MINH QUA THƠ CHẾ LAN VIÊN
QUÁN TRIỆT NGHỊ QUYẾT TRUNG ƯƠNG IV, ĐẠI HỘI LẦN THỨ XI CỦA ĐẢNG
CHÌA KHÓA MỌI THÀNH CÔNG
KỶ NIỆM 23 NĂM NGÀY THÀNH LẬP HỘI CỰU CHIẾN BINH VIỆT NAM (6/12/1989 - 6/12/2012)
LỜI BÁC ĐẾN HÔM NAY VẪN CHƯA HỀ CŨ
NHỮNG ĐẶC TRƯNG PHẨM CHẤT VỀ GIÁ TRỊ NHÂN VĂN TRONG SÁNG TÁC CỦA HỒ CHÍ MINH
NGHỊ QUYẾT CỦA Ý ĐẢNG, LÒNG DÂN
HỌC TẬP NGHỊ QUYẾT TW 4 NHỚ LỜI BÁC DẠY - ĐOÀN HẢI HƯNG
Nét nổi bật của Chủ tịch Hồ Chí Minh là rất coi trọng phẩm chất con người - Bùi công bính
GIỮ LẤY ĐỨC TIN - Lê Phan Nghị
SÁNG THÊM NHỮNG CHI TIẾT VỀ BÁC HỒ QUA CÁI NHÌN CỦA CÁC NHÀ VĂN

TẠP CHÍ VĂN HỌC

Năm 2017
Năm 2014
Năm 2007
Năm 2009
Năm 2013
Năm 2012
Năm 2011
Năm 2010
Năm 2008

QUẢNG CÁO

















THÔNG BÁO

THỂ LỆ CUỘC THI THƠ, NHẠC Chủ đề: “Biển, đảo Việt Nam”

Thông tin liên hệ:
Tạp chí Văn nghệ Đất tổ - 160 Phố Lê Quý Đôn - Phường Gia Cẩm - TP Việt Trì - Tỉnh Phú Thọ
Điện thoại: 0210. 3816945 - 3811984
Email: tapchivannghedatto@gmail.com
Bản quyền thuộc về Tạp chí Văn nghệ Đất tổ
Ghi rõ nguồn khi phát hành lại thông tin từ Website này.